Τις διμερείς, τεχνικές συζητήσεις με φόντο το 12ετές εξοπλιστικό πρόγραμμα των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων αναθέρμανε η επίσκεψη του υπουργού Αμυνας του Ισραήλ Ισραελ Κατζ, στα μέσα της περασμένης εβδομάδας στην Αθήνα, στέλνοντας παράλληλα πολλαπλά μηνύματα με φόντο τη Λεκάνη της Νοτιοανατολικής Μεσογείου. Μηνύματα τα οποία κάθε άλλο παρά απαρατήρητα πέρασαν από τη γειτονική Τουρκία, η οποία παρακολουθεί στενά τον ρυθμό πύκνωσης της ελληνοϊσραηλινής συνεργασίας, ιδίως όταν αυτή αποκαλείται «συμμαχία».

Πέραν των περιφερειακών προκλήσεων και των διμερών σχέσεων που συζήτησαν ο υπουργός Εθνικής Αμυνας Νίκος Δένδιας με τον Ισραηλινό ομόλογό του, στο τραπέζι των συζητήσεων παραμένει σταθερά το λογισμικό ελέγχου (Command & Control) της «Ασπίδας του Αχιλλέα», αλλά και οι «Μπλε Φάλαινες», δηλαδή τα μη επανδρωμένα υποβρύχια BlueWhale (ELI-3325), προκειμένου να υποστηρίξουν στον τομέα της ανθυποβρυχιακής άμυνας, το ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό.

Οι σχετικές συζητήσεις εξελίσσονται σταθερά τα τελευταία χρόνια μεταξύ των δύο επιτελείων, σε σημείο που στρατιωτικές πηγές να χαρακτηρίζουν ως αρκετά ώριμη τη συνθήκη, αν και για την ελληνική πλευρά οι διεργασίες παραμένουν σε φάση διαλόγου, μολονότι οι Μπλε Φάλαινες έχουν κεντρίσει πανευρωπαϊκά το ενδιαφέρον, με δεδομένο ότι αντίστοιχο ενδιαφέρον φέρεται να έχει εκδηλώσει και η Γερμανία.

Την ίδια στιγμή, η προμήθεια σε πρώτη φάση ενός μη επανδρωμένου υποβρυχίου BlueWhale, μήκους 10,9 μέτρων και βάρους 5,5 τόνων, θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο και για μια πιο μαζική εξαγορά (πιθανόν 6-6 στην επόμενη φάση) για λογαριασμό του ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού, χωρίς, ωστόσο, η σχετική συζήτηση να έχει καταλήξει, παρά τις αναβαθμισμένες δυνατότητες του συγκεκριμένου υποβρυχίου, με προβολή ισχύος σε όλο το Αιγαίο.

Το γεγονός, άλλωστε, ότι τα BlueWhale κατασκευάζει η ELTA Systems, θυγατρική της Israel Aerospace Industries (IAI), φέρνει ακόμη πιο κοντά τις πλευρές, όταν σε συνεργασία με την Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία (EAB) οι Ισραηλινοί φέρεται να έχουν ενσωματώσει το ελληνικό antidrone συστήματος «Κένταυρος» στο προηγμένο σύστημα αεράμυνας και αντιπυραυλικής άμυνας BARAK-MX.

Τα «μυστικά» των υποβρυχίων

Σημειωτέον ότι το μη επανδρωμένο υποβρύχιο BlueWhale™ ειδικεύεται «σε μια σειρά κρίσιμων αποστολών, από ανθυποβρυχιακό πόλεμο (ASW) έως αντίμετρα ναρκοπεδίων (MCM), όπως και στη μυστική συλλογή πληροφοριών στην ανοιχτή θάλασσα και σε απαιτητικά παράκτια ύδατα», σύμφωνα με τους κατασκευαστές, λειτουργώντας είτε ως προωθημένος ανιχνευτής υποβρυχίων είτε ως βραχίονας υποστήριξης ειδικών δυνάμεων σε μυστικές υποβρύχιες αποστολές επιτήρησης και αναγνώρισης.

«Συμμαχία» αντί συνεργασίας

Το υψηλό επίπεδο, πάντως, των ελληνοϊσραηλινών σχέσεων διαφάνηκε στο περιεχόμενο των δηλώσεων του υπουργού Αμυνας του Ισραήλ. «Οποιος ονειρεύεται να γυρίσει την περιοχή προς τα πίσω, να επιβάλει έλεγχο μέσω της τρομοκρατίας ή να ανασυστήσει αυτοκρατορίες εις βάρος κυρίαρχων κρατών, θα συναντήσει μια αποφασισμένη συμμαχία ελεύθερων, ισχυρών κρατών, με την ικανότητα να υπερασπίζονται τον εαυτό τους», ξεκαθάρισε ο Ισραελ Κατζ με το βλέμμα στραμμένο στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο, επιλέγοντας ταυτόχρονα να αναφερθεί στις διμερείς αμυντικές σχέσεις με τον όρο «συμμαχία» αντί του «συνεργασία».

Οπως δήλωσε ο Ισραηλινός υπουργός Αμυνας, το Ισραήλ «δεσμεύεται στην ενίσχυση αυτής της συμμαχίας και τη θεωρεί μοχλό για την εμβάθυνση των πολιτικών, αμυντικών και στρατηγικών δεσμών, καθώς και για την εδραίωση της επιρροής και της σταθερότητας των τριών χωρών στην Ανατολική Μεσόγειο». Αποστροφή που ερμηνεύει, κατά έμπειρους αναλυτές, τα σχόλια του τουρκικού Τύπου που επακολούθησαν, επικαλούμενα τις δηλώσεις του Ελληνα υπουργού Εθνικής Αμυνας Νίκου Δένδια αναφορικά με την επέκταση των χωρικών υδάτων της Ελλάδας, την οποία περιέγραψε ως «μονομερές και κυριαρχικό δικαίωμα».

Κατόπιν αυτού, για «επαναφορά των προκλήσεων στο Αιγαίο από την Αθήνα» έκανε λόγο η τουρκική εφημερίδα «Hurriyet», συμπληρώνοντας πως «ο Δένδιας κάνει δήλωση για το ζήτημα των 12 μιλίων». Μάλιστα, το σχετικό δημοσίευμα συνοδεύεται από χάρτη του Αιγαίου, με πηγή το πρακτορείο ειδήσεων Anadolu, χάρτη που απεικονίζει τα νησιά που έχουν κατοχυρωθεί τελεσίδικα στην Ελλάδα με τις Συνθήκες της Λωζάνης (1923) και των Παρισίων (1947) και τα οποία η Τουρκία ζητά να παραμείνουν αποστρατιωτικοποιημένα.

Από πλευράς του, πάντως, ο κ. Δένδιας απέφυγε οποιεσδήποτε αναφορές στη γειτονική χώρα κατά τη συνάντησή του με τον Ισραηλινό ομόλογό του, εστιάζοντας στις συνέργειες των δύο χωρών στον τομέα της αμυντικής βιομηχανίας, επισημαίνοντας πως «μας ενδιαφέρει και έχουμε συνεννοηθεί για την ενίσχυση της συνεργασίας του ΕΛΚΑΚ με τους αντίστοιχους ισραηλινούς φορείς. Και περιμένουμε πολλά από αυτή τη συνεργασία».